us1

Projekt "Urban Spaces"


Tytuł projektu:  Urban spaces - enhancing the attractiveness and quality of the urban environment - Atrakcyjna przestrzeń miejska w Sopocie.
Koszt projektu: 142 216,43 €
Źródło finansowania: Program Operacyjny Europa Środkowa (Europejska Współpraca Terytorialna 2007-2013)
Okres realizacji:  listopad 2008 – grudzień 2011


 

 

us6
USlogoPoziome

 

Opis projektu:


Projekt realizowany jest w partnerstwie międzynarodowym przy udziale 13 partnerów z Czech, Słowacji, Niemiec, Węgier, Austrii, Włoch i Polski.  Projekt jest ukierunkowany na zagadnienie poprawy jakości przestrzeni miejskiej w mniejszych miastach m.in. w kontekście jakości życia mieszkańców.
Celem projektu po stronie Miasta było wyeksponowanie walorów przyrodniczych Sopotu oraz wykreowanie nowych przestrzeni publicznych w mieście poprzez wzrost atrakcyjności przestrzeni publicznych oraz wprowadzenie elementów małej architektury. Projekt miał wesprzeć rewitalizację przestrzeni publicznych w Sopocie, zarówno w sensie urbanistycznym, jak i społecznym.

us4

W ramach projektu wykonano 6 projektów koncepcyjnych - architektonicznych zagospodarowania przestrzeni publicznej w Sopocie w 4 lokalizacjach („Potok Haffnera”, „Wąwóz Winieckiego”, „ul. Królowej Jadwigi”, „Park Północny”) oraz 4 projekty wykonawcze, które uzyskały pozwolenie konserwatorskie w formie decyzji administracyjnej pozwalające na podjęcie prac. W rezultacie konsultacji zespołu projektowego zrealizowano projekt zakładający ożywienie terenu parku zlokalizowanego wzdłuż potoku, znanego pod nazwą „Potok Haffnera”.
Wszystkie elementy małej architektury i nawierzchni w parku rozebrano ze względu na ich zły stan techniczny. Rewitalizacja terenu objęła: ułożenie nowej nawierzchni z płyt kamiennych (400 m kw.), wykonanie i montaż nowych barierek i poręczy na rampie dla wózków, montaż nowych ławek oraz rewitalizację mostu nad potokiem. Projekt obejmował całkowitą wymianę oświetlenia w parku, które objęło oprócz instalacji 7 nowych lamp, również oświetlenie elementów parku, w tym oświetlenie zieleni (7 lamp), potoku (17 lamp) i mostu (6 lamp), ławek (3 lampy) oraz chodnika (21 lamp). Odnowiony został również mur oporowy. Ważną częścią inwestycji były nowe nasadzenia zieleni na terenie parku - graby buki, byliny i rośliny cebulowe. Potok został uregulowany, co było niezwykle ważne dla zmniejszenia prawdopodobieństwa wystąpienia powodzi, która w ostatnich latach często powodowała dewastację okolicznych budynków, a także cennego środowiska naturalnego parku.

SNS

Zrewitalizowana ścieżka w Potoku Elizy jest dostosowana do potrzeb osób niepełnosprawnych, starszych oraz rodziców z małymi dziećmi. Podjazd dla wózków inwalidzkich został odrestaurowany, a kąt ułożenia chodnika dostosowany do możliwości pokonywania barier architektonicznych dla osób niepełnosprawnych, co zapewniło łatwiejszy dostęp do tego terenu. W Sopocie występuje problem szybkiego starzenia się społeczeństwa, w związku z tym, to bardzo ważne, aby tworzyć dostępne i bezpieczne przestrzenie publiczne do odpoczynku. Nowoczesny design projektu wpływa pozytywnie na zwiększenie atrakcyjności tego miejsca.
Koncepcja projektu rewitalizacji parku została zainspirowana nadmorskim położeniem, przyrodą i historią miasta Sopotu. Zastosowane w projekcie formy orgiami nawiązują do kształtu fal w lecie i zamrożonego brzegu morza zimą. Elementy małej architektury zostały wykonane głównie z materiałów naturalnych, aby nie dominowały w przestrzeni, lecz podkreślały walory otaczającej przyrody. Dla celów projektu został również zaprojektowany system identyfikacji wizualnej - logo „Sztuka-Natura-Sopot” - do wykorzystania w przestrzeni miejskiej.

us5

W wyniku badań materiałów archiwalnych odkryto, że park ma długą i interesującą historię. W połowie XIX w. wąwóz ten i potok były ulubionym miejscem spacerowym kuracjuszy odwiedzających Sopot. Swoją popularność zawdzięczał Elizie Meyerhold, wdowie po kupcu Józefie Antonim Meyerholdzie, który przekazał jej w testamencie swoje sopockie dobra, w tym też ten wąwóz. Eliza Meyerhold zagospodarowała go dla celów rekreacyjnych, wprowadziła małą architekturę ogrodową, tworząc nowe miejsce ogólnodostępne dla spacerów i odpoczynku. Tę jej inicjatywę docenili ówcześni goście odwiedzający Sopot i to właśnie oni, dla upamiętnienia fundatorki tego zakątka, nazywać zaczęli potok – Potokiem Elizy. Ta zwyczajowa nazwa przetrwała do 1945 roku. Potem zanikła, jak też i zniszczone zostało zagospodarowanie wąwozu i potoku. W swym testamencie Eliza Meyerhold zastrzegła, że wąwóz i potok miały pozostać na zawsze ogólnodostępnym miejscem rekreacji dla mieszkańców Sopotu i gości przybywających do kurortu. Niestety, historia pokierowała tym miejscem inaczej. W 1896 roku władze gminy sopockiej sprzedały wąwóz wraz z potokiem Eduardowi von Herbstowi, który włączył go do swojej rezydencji sąsiadującej od południa z wąwozem. Upiększył go, wzbogacając to miejsce o nowe elementy roślinne oraz rzeźby, jak przykładowo kamienną figurę grenadiera. Wąwóz z potokiem wypiękniał, ale niestety nie był już ogólnodostępnym. Podziwiać go mogli, oprócz właściciela i jego rodziny, zaproszeni goście. Wśród tych ostatnich był również polski malarz - Wojciech Kossak, który w liście do żony nazwał wąwóz “przepysznym parkiem”. W okresie II wojny światowej kolejny rezydent pałacu, zamknął go całkowicie dla osób postronnych. W 1945 roku opuszczony wąwóz szybko zdegradował się, a potok porozmywał swoje koryto. Wykorzystywały go do swoich zabaw okoliczne dzieci. Tak było do lat siedemdziesiątych ubiegłego wieku, gdy wąwóz z potokiem został uporządkowany i poprowadzono przez niego ciąg pieszy, łączący ulicę Tadeusza Kościuszki z ulicą Jana Sobieskiego. Był to jednak tylko ciąg pieszy. Przyjęto wtedy nową zwyczajową nazwę – Potok Haffnera. Nowa nazwa nie zyskała zbytnio popularności, gdyż założyciel uzdrowiska – Jan Jerzy Haffner był już w Sopocie upamiętniony w innych miejscach. Po zakończeniu rewitalizacji postanowiono zatem przywrócić historyczną nazwę – Potok Elizy.

us2


Realizacja projektu rewitalizacji Potoku Elizy to pierwszy krok w kierunku tworzenia nowego wizerunku przestrzeni publicznych w Sopocie. Kolejne 3 gotowe projekty, wykonane w ramach Urban Spaces czekają na realizację.
Jako element wspierający działanie pilotażowe opracowana i wydana została publikacja "Sopot – Zielone Miasto". Jest to pierwsze tak obszerne opracowanie przyrodnicze przygotowane dla Sopotu. Publikacja ma za zadanie podkreślić zalety zielonych przestrzeni miejskich oraz pogłębić świadomość ekologiczną, zarówno mieszkańców jak i turystów. Książka ma również wskazać oraz zachęcić do odwiedzenia cennych przyrodniczo miejsc, których jest w Sopocie bardzo wiele.     
W ramach projektu w dniach 18-24 kwietnia 2009 r. zorganizowano
w Sopocie międzynarodowe warsztaty, w których uczestniczyli studenci  Wydziału Architektury, kierunku Architektura Krajobrazu Politechniki Wiedeńskiej oraz Sopockiej Szkoły Wyższej. Warsztaty prowadzone były przez specjalistów z Urzędu Miasta Sopotu (Biuro Konserwatora Zabytków, Wydział Strategii Rozwoju Miasta) oraz Wydziału Architektury Politechniki Gdańskiej. Podczas spotkania studenci na cele swoich prac dyplomowych przygotowywali koncepcje projektów i opracowali analizy terenów zielonych w mieście, wraz ze wskazaniem możliwości
ich rozwoju. Sopot był również gospodarzem jednego ze spotkań partnerów projektu w dniach 7-8.10.2010 r.

Więcej informacji o projekcie można znaleźć na stronie internetowej: www.urbanspaces.eu

us3
Stopka unia
© 2014 URZĄD MIASTA SOPOTU   |
PROJEKT I WYKONANIE: PHENO